Bank dla czarnoskórych Amerykanów. Przetrwał wielki kryzys

Maggie Lena Walker na portrecie studyjnym z około 1905 roku.Maggie Lena Walker na portrecie studyjnym z około 1905 roku.
Źródło zdjęć: © Domena publiczna

W 1903 r. Maggie Lena Walker otworzyła w Richmond bank, w którym można było zacząć oszczędzanie od kilkudziesięciu centów. Instytucja miała służyć Afroamerykanom, których możliwości korzystania z usług finansowych ograniczała segregacja rasowa. Walker została pierwszą czarnoskórą Amerykanką, która założyła bank i objęła stanowisko jego prezesa.

Od organizacji samopomocowej do finansów

Maggie Lena Walker urodziła się w 1864 r. w Richmond w stanie Wirginia. Jej matka, Elizabeth Draper, doświadczyła niewolnictwa, a Maggie dorastała w okresie przemian, jakie przyniosło zakończenie wojny secesyjnej.

Jako nastolatka wstąpiła do Independent Order of St. Luke, afroamerykańskiego stowarzyszenia samopomocowego. Organizacja wspierała osoby chore, starsze i ubogie, a także wypłacała świadczenia rodzinom zmarłych członków.

Walker początkowo pracowała jako nauczycielka. Po ślubie w 1886 r. coraz mocniej angażowała się w działalność stowarzyszenia, stopniowo obejmując w nim kolejne funkcje kierownicze.

W 1899 r. stanęła na czele organizacji znajdującej się w trudnej sytuacji finansowej. Stowarzyszenie liczyło wówczas 1080 członków, miało niespełna 32 dolary w kasie i ok. 400 dolarów niezapłaconych rachunków. Walker rozpoczęła porządkowanie finansów i rozbudowę sieci członkowskiej.

Własna gazeta i własny bank

W 1902 r. Walker założyła tygodnik "St. Luke Herald". Publikowano w nim wiadomości, informacje o działalności stowarzyszenia oraz porady dotyczące gospodarowania pieniędzmi. Gazeta zamieszczała również reklamy przedsiębiorstw prowadzonych przez Afroamerykanów.

Kolejnym przedsięwzięciem był St. Luke Penny Savings Bank, otwarty 2 listopada 1903 r. Już pierwszego dnia klienci wpłacili na rachunki ponad 8 tys. dolarów. Niektórzy przynosili zaledwie kilkadziesiąt centów.

Walker została prezeską banku i kierowała nim przez niemal 30 lat. Zanim rozpoczęła działalność, poznawała zasady bankowości, obserwując pracę jednej z instytucji prowadzonych przez białych mieszkańców Richmond.

Jej bank przyjmował oszczędności i udzielał pożyczek klientom, którzy mieli ograniczony dostęp do innych instytucji finansowych. Obsługiwał również kobiety, dla których uzyskanie kredytu bywało szczególnie trudne.

Kredyt wymagał poręczenia

St. Luke Penny Savings Bank oferował kredyty mieszkaniowe, ale można było w nim zaciągnąć także niewielką pożyczkę, nawet na pięć dolarów. Niska kwota nie oznaczała jednak braku formalności.

Przed udzieleniem kredytu sprawdzano wiarygodność klienta i wymagano poręczycieli. W ocenie wniosków pomagały lokalne komitety, a bank prowadził dokładną rachunkowość i konsekwentnie egzekwował spłaty.

Walker zachęcała również dzieci do oszczędzania. Rozdawano im małe skarbonki, w których mieściło się sto jednocentówek. Po uzbieraniu dolara można było otworzyć rachunek bankowy.

Takie rozwiązania pozwalały pozyskiwać klientów, którzy nie dysponowali większym kapitałem. Nawet niewielkie, regularnie odkładane sumy mogły stać się początkiem oszczędności.

Bank przetrwał swoją założycielkę

Walker łączyła działalność finansową z kierowaniem Independent Order of St. Luke. Wspierała też prawa kobiet i organizacje walczące z dyskryminacją rasową, w tym miejscowy oddział NAACP.

Tworzyła miejsca pracy dla Afroamerykanek, wymagając od zatrudnionych osób rzetelności i zawodowej dyscypliny. Sama nieustannie poszerzała wiedzę. W jej domowej bibliotece znajdowały się m.in. książki poświęcone prowadzeniu przedsiębiorstw.

Podczas wielkiego kryzysu Walker uczestniczyła w połączeniu St. Luke Penny Savings Bank z dwiema innymi afroamerykańskimi instytucjami finansowymi w Richmond. Powstał Consolidated Bank and Trust Company, którego radzie dyrektorów przewodniczyła.

Maggie Lena Walker zmarła w 1934 r. Utworzony przy jej udziale bank przetrwał do XXI w. Jej dom, zakupiony w 1904 r., został zachowany jako miejsce historyczne znajdujące się pod opieką amerykańskiej National Park Service.

Wybrane dla Ciebie