Głowa na powitanie
Jesienią 48 roku p.n.e. Rzym rozdzierała wojna domowa. Pokonany Pompejusz uciekł do Egiptu, licząc na pomoc dworu Ptolemeusza XIII. Doradcy młodego króla wybrali jednak Cezara i kazali Pompejusza zamordować jeszcze przed jego zejściem na ląd. Według Plutarcha, gdy Cezarowi pokazano głowę dawnego sojusznika i rywala, odwrócił wzrok. Wziął jego sygnet i zapłakał.
Egipt miał własną wojnę. Zmarły Ptolemeusz XII pozostawił tron dwojgu dzieciom: Kleopatrze VII i jej młodszemu bratu Ptolemeuszowi XIII.
Mieli rządzić razem, lecz otoczenie młodego króla odsunęło Kleopatrę od władzy. Królowa zebrała wojsko i próbowała wrócić. Cezar, występując jako rzymski konsul i powołując się na układ zawarty z ich ojcem, zażądał, by rodzeństwo rozstrzygnęło spór przed nim, a nie na polu bitwy.
Nocny fortel
Kleopatra musiała najpierw dostać się do Cezara. Plutarch opisuje, że przypłynęła po zmroku małą łodzią tylko z Apollodorosem Sycylijczykiem, swoim zaufanym człowiekiem.
Ponieważ nie mogła wejść do pałacu niezauważona, położyła się w worku służącym do przewożenia pościeli. Apollodoros związał pakunek i wniósł go do środka.
To stąd wyrósł słynny "dywan Kleopatry". W antycznym opisie dywanu jednak nie ma. Kasjusz Dion, piszący jeszcze później, również znał historię potajemnego nocnego spotkania, ale o pakunku nie wspomniał. Pewna jest więc tajna audiencja.
Romans i wojna
Plutarch, Swetoniusz i Kasjusz Dion przedstawiali Kleopatrę i Cezara jako kochanków. Polityka od początku szła jednak obok romansu.
Cezar próbował przywrócić wspólne rządy rodzeństwa, lecz konflikt szybko przerodził się w wojnę aleksandryjską. Po klęsce Ptolemeusz XIII zginął podczas ucieczki.
Kleopatra odzyskała tron i zaczęła rządzić z kolejnym młodszym bratem, Ptolemeuszem XIV. Cezar zostawił w Egipcie rzymskie oddziały, które miały zabezpieczać nowy układ.
Z prywatnej strony zachowały się tylko późniejsze relacje. Swetoniusz pisał o ucztach przeciągających się do świtu i wspólnej podróży Nilem na królewskiej barce. Cezar miał chcieć popłynąć aż w stronę Etiopii, ale wojsko odmówiło dalszej drogi.
Mały Cezar
W 47 roku p.n.e. Kleopatra urodziła Ptolemeusza XV Cezara. Aleksandryjczycy nazywali go Cezarionem, czyli "małym Cezarem". Królowa przedstawiała go jako syna rzymskiego wodza.
Swetoniusz twierdził, że Cezar pozwolił nadać chłopcu swoje imię, a Marek Antoniusz później zapewniał w senacie, że uznał go za syna. Jednocześnie Gajusz Oppiusz, bliski współpracownik Cezara, napisał rozprawę mającą dowodzić, że ojcem nie był.
Sprawy nie zamknął testament. Cezar zapisał trzy czwarte majątku Gajuszowi Oktawiuszowi, późniejszemu Augustowi, i pośmiertnie adoptował go do swojego rodu. Cezariona w testamencie nie wymienił.
Królowa w Rzymie
Związek nie skończył się w Aleksandrii. Kleopatra przyjechała później do Rzymu i mieszkała w ogrodach za Tybrem.
Wiemy o tym również od Cycerona, jednego z najważniejszych rzymskich polityków i mówców. W liście do przyjaciela Attyka napisał bez ogródek: "reginam odi" czyli "nienawidzę królowej" i skarżył się na jej wyniosłość.
Niezwykły był jej wizerunek w świątyni Wenus Rodzicielki, bogini, od której ród Cezara wywodził swoje pochodzenie. Appian pisał, że obok posągu Wenus ustawiono wizerunek Kleopatry.
Miłość bez stenogramu
Nie zachowały się ich listy miłosne ani zapis pierwszej rozmowy. Najbarwniejsze opowieści spisano wiele pokoleń później.
Z dużą pewnością istniał romans, polityczny sojusz, pobyt Kleopatry w Rzymie i spór o Cezariona. Nie wiadomo natomiast, gdzie kończyła się kalkulacja, a zaczynało uczucie.