Agentka wzięła winę na siebie. Tak próbowała ocalić towarzysza

Odette Sansom pochodziła z Francji, ale przed wybuchem II wojny światowej mieszkała już w Wielkiej Brytanii, gdzie wychowywała trzy córki. W 1942 roku odpowiedziała na apel radiowy o przesyłanie fotografii i informacji dotyczących francuskiego wybrzeża.

Przekazane przez nią materiały zainteresowały przedstawicieli Special Operations Executive (SOE), brytyjskiej organizacji zajmującej się wspieraniem ruchu oporu na terenach okupowanych przez państwa Osi.

Sansom przeszła szkolenie przygotowujące do pracy konspiracyjnej, zapewniła córkom opiekę i otrzymała pseudonim "Lise". Jesienią 1942 roku wysłano ją z tajną misją do Francji.

Została kurierką siatki SPINDLE, kierowanej przez Petera Churchilla. Przenosiła wiadomości i instrukcje między konspiratorami, współpracując m.in. z radiotelegrafistą Adolphe'em Rabinovitchem.

To dzięki utrzymywanej przez niego łączności informacje z francuskiego podziemia docierały do centrali SOE w Londynie.

16 kwietnia 1943 roku Odette Sansom i Peter Churchill zostali aresztowani w Saint-Jorioz niedaleko Annecy. Akcją kierował Hugo Bleicher, funkcjonariusz niemieckiego wywiadu wojskowego, Abwehry.

Po zatrzymaniu oboje trafili na przesłuchania prowadzone przez Gestapo. Część okresu uwięzienia spędzili w więzieniu Fresnes pod Paryżem.

Podczas śledztwa Sansom podawała się za żonę Petera Churchilla. Twierdziła również, że jej towarzysz jest bliskim krewnym brytyjskiego premiera Winstona Churchilla, choć obaj mężczyźni nie byli spokrewnieni. Miała nadzieję, że Niemcy uznają ich za wartościowych zakładników i pozostawią przy życiu.

Próbowała też chronić Petera w inny sposób. Podczas przesłuchań utrzymywała, że to ona kierowała siatką konspiracyjną, natomiast Churchill odgrywał w niej podrzędną rolę. Liczyła, że w ten sposób uchroni go przed najcięższą karą.

Niemieccy śledczy usiłowali również wydobyć od niej informacje o miejscach pobytu dwóch innych agentów SOE, Adolphe'a Rabinovitcha i Francisa Cammaertsa. Sansom nie zdradziła ich kryjówek, choć była wielokrotnie przesłuchiwana i torturowana.

Obaj agenci mogli kontynuować działalność konspiracyjną. Rabinovitch został jednak później schwytany przez Niemców i zginął w 1944 roku.

Odette została skazana na śmierć jako brytyjska agentka. Wyroku nie wykonano.

W 1944 roku Sansom przewieziono do Niemiec i osadzono w obozie koncentracyjnym Ravensbrück. Umieszczono ją w bloku karnym, gdzie przebywała w izolacji i otrzymywała ograniczone racje żywnościowe. Wcześniejsze tortury oraz wielomiesięczne uwięzienie poważnie odbiły się na jej zdrowiu.

W maju 1945 roku komendant obozu Fritz Suhren wywiózł ją samochodem i przekazał Amerykanom. Prawdopodobnie liczył, że dzięki uratowaniu kobiety, którą uważano za krewną rodziny Churchilla, uniknie odpowiedzialności za zbrodnie popełnione w Ravensbrück.

Jego plan się nie powiódł. Sansom poinformowała Amerykanów, że mężczyzna, który ją przywiózł, był komendantem obozu koncentracyjnego.

8 maja 1945 roku Odette Sansom powróciła do Londynu. Za odwagę i postawę podczas niemieckiej niewoli przyznano jej Krzyż Jerzego, jedno z najważniejszych brytyjskich odznaczeń za bohaterstwo. Oficjalne ogłoszenie nadania odznaczenia nastąpiło 20 sierpnia 1946 roku.

Jeszcze w tym samym roku Sansom zeznawała w Hamburgu podczas procesu członków personelu obozu koncentracyjnego Ravensbrück.