Spadek po matce i nadania cesarza
Jahanara przyszła na świat w 1614 roku jako najstarsza żyjąca córka cesarza Szahdżahana i jego żony Mumtaz Mahal. Kiedy w 1631 roku zmarła jej matka, siedemnastoletnia księżniczka otrzymała tytuł Padshah Begum i zajęła najważniejszą pozycję wśród kobiet cesarskiej rodziny.
Wraz z nową pozycją przypadła jej ogromna fortuna. Jahanara odziedziczyła połowę osobistego majątku matki, podczas gdy pozostałą część podzielono między jej rodzeństwo.
Ojciec dodatkowo obdarowywał ją kosztownymi prezentami i zapewniał wysokie dochody z określonych ziem oraz miejscowości.
Szczególnie cenne okazały się wpływy z Surat, jednego z najważniejszych portów na zachodnim wybrzeżu Indii. Miasto było ważnym ośrodkiem handlowym, przez który przepływały towary i znaczne sumy pieniędzy.
Udział w portowych dochodach zapewniał księżniczce pokaźne środki na utrzymanie dworu i finansowanie własnych przedsięwzięć.
Nie oznaczało to jednak, że Jahanara była właścicielką całego Surat i działających tam przedsiębiorstw. Otrzymywała część dochodów związanych z miastem, zgodnie z zasadami obowiązującymi na mogolskim dworze. Podobne nadania stanowiły ważne źródło utrzymania wysoko postawionych członków cesarskiej rodziny.
Handel morski pod nadzorem pośredników
Surat odgrywało ważną rolę w handlu między Indiami a portami Morza Czerwonego. Przybywali tam kupcy z różnych stron świata, a przez miasto podróżowali również pielgrzymi zmierzający do Mekki.
Jahanara korzystała z tych rozległych kontaktów handlowych, podobnie jak wcześniej inne wpływowe kobiety dynastii mogolskiej, w tym Mariam-uz-Zamani i Nur Dżahan.
Księżniczka posiadała nawet własny statek o nazwie Sahibi, który w pierwszy rejs wyruszył w 1643 roku. Jahanara poleciła przewieźć nim ryż przeznaczony dla ubogich mieszkańców Mekki.
W handlu uczestniczyli miejscowi kupcy, bankierzy oraz przedstawiciele europejskich kompanii. Ci ostatni korzystali z istniejących już od dawna powiązań między indyjskimi elitami a zagranicznymi partnerami. Rozbudowana sieć kontaktów pozwalała prowadzić interesy na dużą odległość, bez konieczności osobistego udziału w każdej transakcji.
Dla Jahanary miało to szczególne znaczenie, ponieważ mimo ogromnego majątku nie mogła swobodnie podróżować. Kobiety z najwyższych warstw społecznych podlegały ograniczeniom związanym z purdah, czyli praktyką odosobnienia.
Fundacje, dobroczynność i własna twórczość
Jahanara przeznaczała część swoich dochodów na przedsięwzięcia służące mieszkańcom i przyjezdnym kupcom. Wspierała rozbudowę Szahdżahanabadu, nowej stolicy założonej przez jej ojca na terenie dzisiejszego Delhi. Jej działalność wiązała się między innymi z rozwojem Chandni Chowk, ważnej części miasta, oraz powstaniem dużego karawanseraju.
Był to zajazd przeznaczony dla podróżnych i karawan kupieckich, otoczony ogrodami. Jego budowa ułatwiała funkcjonowanie handlu, z którego księżniczka sama czerpała znaczne dochody. Jahanara finansowała również działalność religijną i przeznaczała pieniądze na pomoc ubogim.
Nie ograniczała się jednak do zarządzania majątkiem i wspierania cudzych przedsięwzięć. Sama zajmowała się pisarstwem, a szczególnie interesował ją sufizm, mistyczny nurt islamu. W 1640 roku ukończyła napisany po persku żywot Mu'in ad-Dina Chisztiego, jednego z sufickich mistrzów.
Co ciekawe, autorski rękopis tego dzieła przetrwał do naszych czasów. Znajduje się obecnie w zbiorach British Library pod sygnaturą Or 5637. Liczy 123 karty o wymiarach około 21,3 na 13,8 cm i zachował XVII-wieczną oprawę ozdobioną złoceniami.
