Aleksandra i Dagmar na duńskim dworze
W 1852 roku książę Christian został wyznaczony na następcę tronu Danii. Pochodził z bocznej linii dynastii, a niewielkie królestwo nie należało do najważniejszych europejskich mocarstw.
Aleksandrę i Dagmar dzieliły 3 lata. Siostry razem dorastały, pobierały naukę i spędzały większość czasu, zachowując bliską relację również w dorosłym życiu.
Obie uchodziły za piękne i były do siebie wyraźnie podobne. Dagmar miała drobniejszą sylwetkę i ciemniejsze oczy, natomiast Aleksandra wyróżniała się mocniejszymi rysami oraz bardziej dostojną postawą.
Podobieństwo bywało tak duże, że dworzanie mieli problemy z ich rozpoznawaniem. Księżniczki wykorzystywały to podczas dziecięcych zabaw i celowo wprowadzały otoczenie w błąd.
Małżeństwa Aleksandry i Dagmar
Christian objął duński tron w 1863 roku jako Christian IX. W podobnym czasie rozpoczął się również nowy etap w życiu jego córek.
Aleksandra poślubiła Alberta Edwarda, księcia Walii i przyszłego króla Wielkiej Brytanii. Przeniosła się do Londynu, gdzie najpierw została księżną Walii, a później królową.
Dagmar zaręczyła się z carewiczem Mikołajem Aleksandrowiczem. Do ślubu jednak nie doszło, ponieważ rosyjski następca tronu zmarł przedwcześnie.
Młodszy brat zmarłego, Aleksander, zaproponował duńskiej księżniczce małżeństwo. Dagmar zgodziła się i została żoną przyszłego cara Aleksandra III.
Przed ślubem przeszła na prawosławie i przyjęła imię Maria Fiodorowna. Rozpoczynała życie na rosyjskim dworze bez znajomości języka kraju, który miał stać się jej nową ojczyzną.
Maria Fiodorowna na rosyjskim dworze
Nauka rosyjskiego zajęła jej kilka lat, lecz z czasem opanowała go bardzo dobrze. Aleksander III pisał do żony właśnie w tym języku, chociaż europejska arystokracja często posługiwała się francuskim.
Maria Fiodorowna ceniła brzmienie rosyjskiej mowy. Porównywała jej muzyczność do włoskiego, a możliwości wyrażania emocji do języka angielskiego.
Carowa zwracała uwagę również sposobem ubierania się. Charles Frederick Worth uważał ją za swoją najważniejszą klientkę i źródło inspiracji.
Współcześni przyznawali, że pod względem urody ustępowała cesarzowej Elżbiecie Austriackiej. W kwestii stylu i wyczucia mody niewiele kobiet na europejskich dworach mogło się jednak z nią równać.
Każda podróż Marii Fiodorowny na Zachód wzbudzała zainteresowanie prasy. Komentowano stroje carowej, ale osoby spotykające ją osobiście zapamiętywały także jej uprzejmość.
Córka premiera Stołypina wspominała, że cesarzowa potrafiła sprawić, aby rozmówca czuł się zauważony. Zapamiętywała twarze i nazwiska nawet tych ludzi, których spotkała tylko przelotnie.
Aleksandra, Maria Fiodorowna i prezenty od Fabergé
Odległość między Wielką Brytanią a Rosją nie osłabiła więzi sióstr. Aleksandra i Maria Fiodorowna regularnie pisały do siebie oraz przesyłały sobie podarunki.
Wśród prezentów znajdowały się przedmioty wykonane przez pracownie Carla Fabergé w Petersburgu i Moskwie. Do Sandringham trafiały złote i srebrne puzderka, wisiorki oraz ozdobne ramki na fotografie.
Aleksandra zamówiła ponadto ponad 200 miniaturowych figurek zwierząt hodowanych w jej posiadłości. Prace te stały się częścią kolekcji nazywanej Zamówieniem z Sandringham, obejmującej dziś ponad 500 przedmiotów.
Podobieństwo występowało również w następnym pokoleniu obu rodzin. Syn Marii Fiodorowny, car Mikołaj II, oraz syn Aleksandry, król Jerzy V, wyglądali niemal identycznie.
Na wspólnych fotografiach przypominali bliźniaków. Ich podobne twarze do dziś mogą utrudniać prawidłowe rozpoznawanie obu władców na archiwalnych zdjęciach.
Rewolucja rosyjska i ostatnie lata sióstr
Bolszewicka rewolucja z 1917 roku zakończyła dotychczasowe życie Marii Fiodorowny. Byłej carowej udało się opuścić Rosję i dotrzeć do Anglii, gdzie przyjęła ją Aleksandra.
Część Romanowów także zdołała uciec. Mikołaj II, jego żona Aleksandra oraz ich pięcioro dzieci pozostali jednak w rękach bolszewików.
Rodzinę zamordowano w piwnicy domu kupca Ipatiewa w Jekaterynburgu. Maria Fiodorowna do końca życia nie chciała uwierzyć, że jej syn i wnuki nie żyją.
Krążące po Europie pogłoski o ich możliwym ocaleniu podtrzymywały jej nadzieję. Nie przyjęła oficjalnych informacji o losie rodziny.
Aleksandra zmarła w 1925 roku w wieku 80 lat. Maria Fiodorowna przeżyła starszą siostrę o 3 lata.
Obie zdążyły zobaczyć upadek świata, w którym spędziły większość życia. W Sandringham pozostały fotografie i wspólne portrety dwóch duńskich księżniczek, które trafiły na dwory Wielkiej Brytanii i Rosji.
