Młodość Pauliny Bonaparte i ucieczka z Korsyki
Paulina urodziła się w 1780 roku w Ajaccio jako druga córka Carla Marii Buonaparte i Letycji Ramolino. Spośród licznego rodzeństwa Napoleona to właśnie ona zachowała korsykańską pisownię nazwiska rodowego. O jej dzieciństwie wiadomo niewiele.
W wieku 13 lat opuściła Korsykę razem z matką i siostrami. Bonapartowie znaleźli się w konflikcie z Pasquale Paolim, przywódcą korsykańskiego ruchu niepodległościowego, dlatego kobietom groziły represje. Rodzina schroniła się w Marsylii, gdzie początkowo żyła bardzo skromnie.
Po awansie Napoleona na generała sytuacja Bonapartów wyraźnie się poprawiła. Rodzina przeniosła się do Paryża, a młoda Paulina szybko zwróciła uwagę tamtejszych salonów urodą, temperamentem i bezpośrednim zachowaniem.
Małżeństwo Pauliny z Victorem Emmanuelem Leclerkiem
Napoleon wydał siostrę w 1797 roku za generała Victora Emmanuela Leclerca. Związek odpowiadał politycznym planom Bonapartów, choć Paulina nie zamierzała rezygnować z życia towarzyskiego po ślubie.
Leclerc otrzymał pięć lat później dowództwo wyprawy na San Domingo, której celem było stłumienie powstania miejscowej ludności. Żona popłynęła razem z nim. Według zachowanych relacji nawiązywała tam romanse z oficerami, choć informacje te trudno uznać za całkowicie pewne.
Generał zachorował w 1802 roku na żółtą febrę i zmarł. Paulina wróciła do Francji jako wdowa z synem Dermidem. Chłopiec przeżył ojca tylko o cztery lata i zmarł w wieku ośmiu lat.
Paulina Borghese i rzeźba Antonia Canovy
Drugim mężem Pauliny został w 1803 roku książę Camillo Borghese, przedstawiciel starej włoskiej arystokracji. Także ten ślub zaaranżował Napoleon, ponieważ małżeństwo miało zbliżyć Bonapartów do rzymskich elit.
Camillo zamówił u Antonia Canovy posąg przedstawiający Paulinę jako Wenus. Księżna pozowała artyście nago, a ukończona marmurowa rzeźba stała się jednym z najbardziej znanych dzieł XIX wieku. Sukces artystyczny nie przełożył się jednak na trwałość małżeństwa.
Paulina prowadziła życie, które budziło zgorszenie nawet wśród rzymskiej arystokracji. Po kilku latach małżonkowie zaczęli mieszkać osobno, a opinię publiczną długo zajmowały opowieści o jej zachowaniu i kolejnych kaprysach.
Księżna miała wykorzystywać służących zamiast krzeseł i pozwalać, aby czarnoskórzy niewolnicy wnosili ją do kąpieli. Szczególnie upodobała sobie kąpiele w mleku, które miały pomagać jej zachować jasną skórę.
Podczas jednej z wizyt zaproponowała nawet wybicie otworu w suficie, gdy gospodarz nie mógł zapewnić jej prysznica.
Wydatki Pauliny Bonaparte i konflikt z cesarskim dworem
Paulina przeznaczała duże sumy na bale, podróże między uzdrowiskami i kolejne luksusy. Kupiła również jacht, choć nigdy nie weszła na jego pokład. Rosnące zobowiązania finansowe wielokrotnie spłacał za nią Napoleon.
Cesarz nadał siostrze w 1806 roku tytuł suwerennej księżnej i diuszesy Guastalli. Paulina sprzedała jednak księstwo Parmie za sześć milionów franków, zachowując jedynie związany z nim tytuł.
Bliska więź rodzeństwa stała się źródłem plotek o kazirodztwie. Józefina twierdziła, że widziała Paulinę i Napoleona w kompromitujących okolicznościach, a jeden z dworzan utrzymywał, że księżna sama przyznała się do przekroczenia tej granicy. Biografowie nie uznają jednak takich przekazów za potwierdzone fakty.
Napoleon chronił siostrę przed wierzycielami i konsekwencjami jej wydatków. Ich relacje pogorszyły się dopiero po konflikcie Pauliny z cesarzową Marią Ludwiką. Cesarz usunął siostrę z dworu w 1810 roku, lecz rodzinne ochłodzenie nie trwało długo.
Paulina Bonaparte na Elbie i ostatnie lata życia
Po abdykacji Napoleona w 1814 roku Paulina sprzedała swój majątek i przeznaczyła uzyskane środki na poprawę warunków jego życia na Elbie. Jako jedyna spośród rodzeństwa odwiedziła brata na wygnaniu, podczas gdy pozostali Bonapartowie skupili się na własnej przyszłości.
Po klęsce Napoleona pod Waterloo zamieszkała w Rzymie pod opieką papieża Piusa VII. Było to o tyle szczególne, że papież wcześniej pozostawał więźniem jej brata. Paulina zajęła willę położoną między Porta Pia a Porta Salaria i urządziła ją w stylu egipskim.
Camillo Borghese nadal mieszkał osobno i przez dziesięć lat pozostawał w związku z inną kobietą. Trzy miesiące przed śmiercią Pauliny papież nakłonił go jednak, aby ponownie przyjął żonę do swojej rezydencji.
Paulina zmarła 9 czerwca 1825 roku we Florencji, prawdopodobnie na gruźlicę płuc. Miała 44 lata. Jej rozrzutność i skandale długo przesłaniały fakt, że po upadku Napoleona pozostała najbardziej lojalną osobą z jego najbliższej rodziny.
